Δημοσιεύτηκε στο NewsIt

Η Φατιμά Αχμέντ ξεκίνησε μαζί με την οικογένειά της το μακρύ και επικίνδυνο ταξίδι από τα ανατολικά της Συρίας στις 28 Φεβρουαρίου 2015. Προορισμός τους ήταν η Γερμανία όπου ζει ο 14χρονος και μεγαλύτερος γιος της επταμελούς οικογένειας…

Δημοσιεύτηκε στο Protagon.gr

Στο Protagon κρίναμε ότι μια οργάνωση, η Αλληλεγγύη Solidarity Now και ένας εθελοντής, ο Γιώργος Τυρίκος-Εργάς, εκπροσώπησαν επάξια το 2016 όλους εκείνους που μάχονται για να εξασφαλίσουν μια καλύτερη ζωή στους κυνηγημένους των πολέμων και στους μη έχοντες, πρόσφυγες και Ελληνες

 

Η οικονομική κρίση και το Προσφυγικό, τα δύο τεράστια προβλήματα που πλήττουν βάναυσα τα τελευταία χρόνια την ευρύτερη περιοχή μας βγάζοντας στο δρόμο εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους, βρέθηκαν και το 2016 στο επίκεντρο της προσοχής μας. Για την αντιμετώπισή τους κινητοποιήθηκαν δεκάδες Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις. Κάποιες από αυτές κατηγορήθηκαν για εκμετάλλευση και κακοδιαχείριση. Στη συντριπτική πλειονότητά τους ωστόσο πρόσφεραν και προσφέρουν πολύτιμο έργο. Το protagon τις τίμησε και θα τις τιμά για όσα πρόσφεραν μέσα στο 2016. Οπως τιμά και τους οργανωμένους ή μεμονωμένους εθελοντές που, κάτω από αντίξοες συνθήκες, πάλεψαν και παλεύουν να κάνουν ευκολότερη την ζωή των προσφύγων- και όχι μόνο.

Δεν μπορούσαμε να επιλέξουμε και να «επιβραβεύσουμε» με τον καλό μας λόγο όλες τις οργανώσεις και όλους τους εθελοντές. Το κάνουμε δι’ αντιπροσώπων.

Κρίναμε ότι η οργάνωση που καλύτερα συμπυκνώνει όσα κάνουν οι ΜΚΟ είναι η Αλληλεγγύη-Solidarity Now. Και ότι ένας εθελοντής που εκπροσωπεί επάξια όλους αυτούς τους «μικρούς ήρωες» του προσφυγικού δράματος είναι ο Γιώργος Τυρίκος-Εργάς. Σας τους παρουσιάζουμε:

 

Μάχη και προσφορά σε δύο μέτωπα  

Ξεχωρίσαμε το SolidarityNow, για δύο λόγους. Πρώτον, γιατί είναι μια οργάνωση – ομπρέλα που δικτυώνει και στηρίζει άλλες οργανώσεις με παρόμοιους στόχους. Δεύτερον, επειδή ταυτοχρόνως δρα και ως ΜΚΟ: σε συνεργασία με τη UNICEF και την Ύπατη Αρμοστεία υλοποιεί μια σειρά από μοναδικά προγράμματα στήριξης όπως το αστικό μοντέλο στέγασης προσφύγων σε σπίτια οικογενειών στην Ελλάδα, η οικονομική βοήθεια μέσω ηλεκτρονικής κάρτας και οι κινητές μονάδες φροντίδας παιδιών.

H πλατφόρμα SolidarityNow ιδρύθηκε το 2013 με την υποστήριξη του Open Society Foundations (OSF/OSIFE) . Βασική προτεραιότητα της  είναι η υπεράσπιση των δικαιωμάτων σε όλα τα επίπεδα και προς όλες τις κατευθύνσεις, με στόχο την ενδυνάμωση της κοινωνικής συνοχής. Μέσα από τις πρωτοβουλίες και τις δωρεάν υπηρεσίες που προσφέρει τόσο σε Έλληνες όσο και σε πρόσφυγες και μετανάστες, επιδίωξή της είναι να αποκαταστήσει το όραμα μιας ισχυρής Ευρώπης που βασίζεται στην αξία της αλληλεγγύης.

Από το 2013 μέχρι σήμερα, το SolidarityNow έχει διαθέσει 14,4 εκατομμύρια ευρώ για να υποστηρίξει συνολικά 73 προγράμματα: τα 45 αφορούν το ευρύτερο κοινωνικό φάσμα, ενώ 10 εκατομμύρια ευρώ έχουν διατεθεί για να υλοποιηθούν 25 προγράμματα για την αντιμετώπιση της κρίσης που συνδέεται με τη μετανάστευση και το προσφυγικό. Έχει υποστηρίξει περισσότερες από 70 οργανώσεις και φορείς της κοινωνίας των πολιτών στην Ελλάδα και τα προγράμματά της χρηματοδοτούνται από οργανισμούς όπως η Ύπατη Αρμοστεία για τους Πρόσφυγες (UNHCR), η Ευρωπαϊκή Ένωση, η CARE, το EEA Grants, η Νορβηγική Πρεσβεία στην Ελλάδα κ.α.Τα προγράμματα που υλοποιεί αφορούν:

• στην αντιμετώπιση της τρέχουσας προσφυγικής κρίσης.
• στην καταπολέμηση της ανθρωπιστικής κρίσης με την πρόσβαση όλων σε βασικές υπηρεσίες υγείας αλλά και με επισιτιστική βοήθεια.
• στην υπεράσπιση των βασικών δικαιωμάτων και ελευθεριών.
• στην υποστήριξη της ενσωμάτωσης των μειονοτήτων και των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

Το SolidarityNow έχει διπλό ρόλο αφού αφενός λειτουργεί δύο Κέντρα Αλληλεγγύης, στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα, και αφετέρου είναι μια ΜΚΟ που υλοποιεί διάφορα προγράμματα, όπως π.χ. το πρόγραμμα στέγασης για πρόσφυγες και το πρόγραμμα βοήθειας σε ασυνόδευτα παιδιά.

Δωρεάν Υπηρεσίες στα Κέντρα Αλληλεγγύης
Στα Κέντρα Αλληλεγγύης, που έχει δημιουργήσει η οργάνωση στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, προσφέρονται δωρεάν, μεταξύ άλλων, πρωτοβάθμια ιατρική περίθαλψη, φαρμακευτική αγωγή, νομική υποστήριξη και συμβουλευτική, στήριξη της απασχόλησης και διασύνδεση με την αγορά εργασίας και προγράμματα στήριξης γονέων, παιδιών και εφήβων. Τη χρονιά που πέρασε στα δύο κέντρα προσφέρθηκαν περισσότερες από 115.000 υπηρεσίες με μοναδικό κριτήριο την ανάγκη του αιτούμενου χωρίς καμία απολύτως διάκριση ως προς την εθνότητα, την προέλευση, τη θρησκεία ή οτιδήποτε άλλο.

Στέγαση σε ελληνικά σπίτια
Η ενοικίαση άδειων διαμερισμάτων και ολόκληρων ξενοδοχείων είναι μια πρακτική που εφαρμόζουν και άλλες ΜΚΟ, τη χρονιά που πέρασε όμως, το SolidarityNow προχώρησε σε ένα ακόμη εγχείρημα, πρωτότυπο μεν αλλά και αρκετά δύσκολο μέχρι να αρχίζει να εφαρμόζεται. Από τους 3.000 πρόσφυγες που στεγάζει, οι 800 φιλοξενούνται ήδη σε ελληνικά σπίτια. Η αλληλεπίδραση που προκύπτει, βοηθάει τη συνύπαρξη διαφορετικών πληθυσμών που διαπιστώνουν ότι μπορεί να διαφέρουν οι γλώσσες ή οι θρησκείες τους, στην πράξη, όμως έχουν τις ίδιες ανάγκες για να επιβιώσουν.

Κινητές μονάδες στήριξης παιδιών
Με τη χρηματοδότηση της UNICEF το SolidarityNow υλοποιεί ένα ειδικό πρόγραμμα στήριξης παιδιών. Κινητές μονάδες της οργάνωσης πηγαίνουν σε καταυλισμούς και σε άλλα μέρη όπου υπάρχουν πολλά παιδιά και δημιουργούν ένα σύστημα αξιολόγησης, ασφάλειας και εκπαίδευσης τους.

Χρηματική βοήθεια μέσω ηλεκτρονικών καρτών
Το 2016,  η οργάνωση δημιούργησε το cash assistance, ένα σύστημα χρηματικής βοήθειας με ηλεκτρονικές κάρτες, που δίνει την ευχέρεια σε όσους έχουν ανάγκη να χρησιμοποιήσουν τα χρήματα που παίρνουν όπως αυτοί θέλουν, κάνοντας ανάληψη κάποιου ποσού ή πληρώνοντας με την κάρτα. Το μέτρο θεωρείται πολύ σημαντικό για την ενίσχυση της αυτοπεποίθησής τους και της αίσθησης ότι μπορούν να ελέγξουν οι ίδιοι τη ζωή τους και όχι να τους επιβάλλεται πού θα μείνουν, τι και πού θα φάνε. Το 2017 σχεδιάζεται η επέκτασή του.

Μελλοντικοί στόχοι
Παρά την έλλειψη οργανωμένου πλάνου αντιμετώπισης του προσφυγικού προβλήματος τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το SolidarityNow ευελπιστεί ότι όλες οι οργανώσεις που ασχολούνται με τα θέματα των προσφύγων στην Ελλάδα θα συνεργαστούν μεταξύ τους για την παροχή οργανωμένης και αποτελεσματικής βοήθειας καθώς αναμένεται το προσφυγικό να αναδειχθεί σε μείζον ζήτημα τόσο στα νησιά όσο και στην ηπειρωτική Ελλάδα.

Σκοπός της είναι επίσης, όπως δηλώνουν οι άνθρωποί της, να πείσει την κυβέρνηση και γενικά όσους εμπλέκονται, να καταργηθούν οι καταυλισμοί των προσφύγων και να υιοθετηθεί το αστικό μοντέλο που εφαρμόζει ήδη η οργάνωση. Στόχος της άλλωστε είναι το 2017 να στεγάσει ακόμη περισσότερους πρόσφυγες σε σπίτια και ξενοδοχεία. Ο αριθμός των προσφύγων είναι πολύ μικρός για να δικαιολογεί συνθήκες διαβίωσης σε καταυλισμούς που στην ουσία απομονώνουν και περιθωριοποιούν τους ανθρώπους αυτούς, επισημαίνουν από την οργάνωση.

Στέλιος Ζαββός: «Οι διακρίσεις δεν είναι απάντηση στην κρίση»

Τα πεπραγμένα του 2016 και τη γενικότερη φιλοσοφία δράσης του Solidarity Now συνοψίζει στη δήλωση που ακολουθεί ο πρόεδρος του ΔΣ της οργάνωσης Στέλιος Ζαββός:

«Το 2016 ήταν μια χρονιά όπου το SolidarityNow κλήθηκε να αντιμετωπίσει κρίσιμες προκλήσεις ανάμεσα στην οικονομική κρίση που μαστίζει τον ελληνικό πληθυσμό και στο μεγαλύτερο προσφυγικό κύμα προς την Ευρώπη μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Καταβάλαμε προσπάθειες, εμπνευσμένοι από το όραμα της ανοιχτής κοινωνίας και λειτουργώντας ως καταλύτης για την κοινωνία των πολιτών να υποδεχτούμε, περιθάλψουμε και ενδυναμώσουμε αυτούς που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.

»Μέχρι στιγμής έχουμε βοηθήσει περισσότερους από 70.000 ανθρώπους κι έχουμε προσφέρει ασφαλή στέγη σε περισσότερους από 3.000 πρόσφυγες. Οι συγκεκριμένες δράσεις μας, βοηθούν ενεργά αυτούς που χρειάζονται πραγματικά βοήθεια. Στο SolidarityNow με την πολύτιμη υποστήριξη του Open Society Foundations, και με πυρήνα τα Κέντρα Αλληλεγγύης μας, αγωνιζόμαστε καθημερινά να βοηθήσουμε Έλληνες, μετανάστες, πρόσφυγες και κάθε άνθρωπο που έχει ανάγκη. Γιατί οι διακρίσεις δεν είναι η απάντηση στην κρίση που επηρεάζει όλους μας».

Γιώργος Τυρίκος – Εργάς

Ο εθελοντής που ήταν πάντοτε εκεί

Είναι από τους ανθρώπους που εδώ και χρόνια δίνει τον δικό του αγώνα δίπλα σε πρόσφυγες που φτάνουν στη Λέσβο. Μας μίλησε για τις αξέχαστες στιγμές που έχει ζήσει και μας διηγήθηκε την ιστορία του Αρναμπίμπι, ενός φανταστικού κούνελου που βοήθησε μια οικογένεια να αντέξει στις δυσκολίες

Ο Γιώργος Τυρίκος – Εργάς είχε αρχίσει να ασχολείται με το Προσφυγικό πολύ πριν οι εικόνες των παιδιών που στριμώχνονται στις βάρκες για να περάσουν στην Ευρώπη, κατακλύσουν τα δελτία ειδήσεων και τα timeline μας. «Ημασταν εκεί πολύ πριν από τη λεγόμενη “προσφυγική κρίση”» λέει ο ίδιος, «από τους ελάχιστους που ασχολούνταν με πρόσφυγες από το 2004, τότε Κούρδους και Αφγανούς. Περάσαμε την εποχή της Παγανής (εκεί όπου ο εγκλεισμός των προσφύγων και οι απάνθρωπες συνθήκες κράτησης είχαν προκαλέσει παγκόσμιο αποτροπιασμό), περάσαμε πολλά, κάναμε φίλους, δοκιμαστήκαμε. Κανείς δεν περίμενε τι θα γινόταν το 2015. Κανείς δεν μας είχε προειδοποιήσει. Οι πρώτες σκέψεις ήταν να τρέξουμε να βοηθήσουμε. Ανοίξαμε μια μικρή αποθήκη που χρησιμοποιούσαμε για να έχουμε τρόφιμα και ρούχα, τη μετατρέψαμε σε μια νύχτα σε ένα μικρό κατάλυμα. Κανέναν δεν θα πιστεύαμε πως από εκεί θα περνούσαν πάνω από 17.000 άνθρωποι, κυρίως οικογένειες με παιδιά».

Γεννημένος το 1982 στην Κάλυμνο, ο Γιώργος σπούδασε στην Κύπρο, στις ΗΠΑ και στη Γαλλία και πήρε το διδακτορικό του από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων στη Λαογραφία. Εργάζεται ως Research Associate στο Τμήμα Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου του Durham σε μια διεπιστημονική μελέτη σχετικά με το προσφυγικό ζήτημα στη Μεσόγειο. Παράλληλα ασχολείται με τη συγγραφή και όσο μπορεί με την οικογενειακή επιχείρηση, στην Καλλονή Λέσβου. Και φυσικά, μέσα σε όλα αυτά δίνει σχεδόν καθημερινά τον δικό του αγώνα αλληλεγγύης.

«Πότε αποφάσισες να ασχοληθείς ενεργά με το Προσφυγικό;» ρωτάμε τον Γιώργο. «Ασχολιόμουν από φοιτητής με τον ακτιβισμό και την αρθρογραφία μαζί με την κοπέλα μου και πλέον γυναίκα μου, την Κατερίνα. Σε ένα πιο οργανωμένο πλαίσιο όμως μας έσπρωξε να μπούμε ο παπα-Στρατής, μαζί με το τέταρτο ιδρυτικό μέλος της Αγκαλιάς, την Ελένη. Ο παπα-Στρατής ήταν ένας άνθρωπος που άλλαξε τη ζωή μας. Στην ουσία έχουμε πάνω από δέκα χρόνια ακτιβισμό σε σχέση με το Προσφυγικό στο νησί της Λέσβου.

Από τις αρχές του 2015 το Προσφυγικό κυριάρχησε στον εγχώρια και παγκόσμια επικαιρότητα. Ατελείωτες συζητήσεις έγιναν και για τους κατοίκους των νησιών του ανατολικού Αιγαίου. Ο Γιώργος δηλώνει ακόμα υπερήφανος για την πλειοψηφία των συμπατριωτών του. «Η στάση των ντόπιων απέναντι στους πρόσφυγες δεν έχει αλλάξει» μας λέει. «Είναι αλήθεια όμως πως η ματαίωση πολλών προσδοκιών μέσα από τη συνεχιζόμενη κρίση καθρεφτίζεται πρακτικά και ψυχολογικά στη στάση απέναντι στο “ξένο”. Και εννοείται υπάρχουν εκείνοι που χρησιμοποιούν το προσφυγικό ως πρόσχημα για να προάγουν την ατζέντα τους, την ανέλιξη τους στην εξουσία. Στην πραγματικότητα η Λέσβος στέκεται ακόμα ανθρώπινα, μιλάω για τον πολύ κόσμο. Επειτα είναι και η περίοδος της άρνησης που ακολούθησε τις μέρες της “κρίσης”. Οι τοπικές κοινωνίες όπως σε κάθε περίοδο, δυσκολεύονται να δουν το πρόβλημα στις πραγματικές του παγκόσμιες διαστάσεις και προσπαθούν να το αντιμετωπίσουν μέσα από τοπικούς συσχετισμούς και από μια επίμονη άρνηση. Αυτά πολλές φορές εκλαμβάνονται ως φασισμός. Δεν λέω ότι φασιστικές νοοτροπίες δεν υπάρχουν -όλοι βλέπουμε το νεοναζιστικό φίδι που έχει εκκολαφτεί- αυτό που λέω είναι πως στη Λέσβο – και πιστεύω θα φανεί από την μελλοντική έρευνα- οι φασίστες ή απλά οι στενόμυαλοι είναι τρομακτικά λιγότεροι από όσους βλέπουν την αλληλεγγύη ως χρέος τους».

Των ρωτάμε για την πιο έντονη στιγμή που έχει ζήσει αυτά τα χρόνια με τους πρόσφυγες. «Πιο ευτυχισμένη στιγμή ήταν όταν βρήκαμε την μητέρα ενός κοριτσιού τριών ετών η οποία στο δρόμο είχε χάσει το παιδί της. Να βλέπεις τη μητέρα μόλις είδε το κορίτσι της να τρέχει, να τρέχει και το κοριτσάκι και να πέφτουν αγκαλιά και να κλαίνε. Και να κλαίμε όλοι μας, ακόμα και αυτοί που δηλώναμε σκληροί και ψύχραιμοι. Είναι τόσες πολλές οι στιγμές. Χειρότερη ανάμνηση τα παιδιά που πέρασαν από το καταφύγιο της Αγκαλιάς με εμφανείς αρρώστιες και πληγές από τον πόλεμο που δεν ξέρω καν πως να περιγράψω. Πού είναι αυτά τα παιδιά, αν τα έχουν καταφέρει».

«Ενας μπαμπάς από τη Συρία μου είχε πει πως για να παλέψει τις δυσκολίες του ταξιδιού στο δρόμο με τα τρία παιδιά του είχε εφεύρει έναν φανταστικό χαρακτήρα. Ενα κουνελάκι, τον Αρναμπίμπι. Ο,τι πάθαιναν αυτοί στον δρόμο αφηγούνταν στα παιδιά του και μια αντίστοιχη ιστορία με τον Αρναμπίμπι. Πεινούσαν αυτοί; Πεινούσε και ο Αρναμπίμπι. Φοβόντουσαν; Το ίδιο το κουνέλι στην ιστορία του πάντοτε τα κατάφερνε. Μου είχε πει πως αυτό ήταν το μόνο κουνέλι που έχει μέχρι σήμερα βοηθήσει τρία παιδιά να μην τρελαθούν και έναν μπαμπά να μην καταρρεύσει… Εχω αρχίσει από αυτήν την κουβέντα να γράφω ορισμένες από τις “περιπέτειες του Αρναμπίμπι…”»

Ολα αυτά τα χρόνια, ο Γιώργος έχει βοηθήσει αμέτρητους ανθρώπους. Αρκετοί από αυτούς φαίνεται ότι δεν το έχουν ξεχάσει. «Από το 2008 που κάναμε μαθήματα σε ανήλικους Αφγανούς, πλέον γυρνάνε πίσω να μας βοηθήσουν έχοντας συνεχίσει τη ζωή τους στην Ευρώπη. Ο Σιδίκι είναι ένας από αυτούς. Σπουδάζει πλέον στη Γερμανία. Τον γνωρίσαμε πιτσιρίκι. Τώρα έχει ανδρωθεί, σπουδάζει, μιλάει άπταιστα, ελληνικά, αγγλικά, γερμανικά και γυρνάει κάθε τόσο πίσω στη Λέσβο “να ξεπληρώσει το χρέος του” και να μας βοηθήσει με δικά του έξοδα. Να βοηθήσει πρόσφυγες όπως κάποτε ήταν και αυτός. Υπάρχουν άνθρωποι που είναι σαν συγγενείς μας. Ο Αλί, η Ρίμ… Είναι δικοί μας άνθρωποι, ακέραιοι, εργατικοί, φιλομαθείς μα πολύ κατατρεγμένοι που ξέρουμε πως αποτελούν για την Ευρώπη ευλογία».

Ο Γιώργος έχει και έναν μικρό γιο. Ενα παιδί που μεγαλώνει δίπλα από χιλιάδες προσφυγόπουλα που έρχονται και φεύγουν. «Εχει ζήσει θέλοντας και μη από κοντά τις προσπάθειές μας» μας λέει ο Γιώργος. «Είναι γεμάτος αγάπη και συμπόνοια, έχει μάθει να παίζει σαν ίσος με όλα τα παιδιά δίχως διακρίσεις. Βλέπει τον κόσμο πιο καθαρά και με προοπτική που ακόμα και εμάς, μας εκπλήσσει. Μόνο που κάποτε όταν γινόταν πανικός εκεί το καλοκαίρι του 2015 είχε πει “μπαμπά, γιατί δεν τους βάζουμε όλους σε μια βάρκα να τους πάμε κάπου που δεν έχει πόλεμο”. Τότε καταλάβαμε πως δεν πάει άλλο και πως τον είχαμε κουράσει ίσως και κάπως παραμελήσει».

Εκτός από όλες τις άλλες δραστηριότητες του, ο Γιώργος έχει και ενεργή συμμετοχή στα κοινωνικά δίκτυα. Εκεί καταγράφει τις σκέψεις και τις ανησυχίες του. Κάποιοι στα σχόλια τον λένε ονειροπόλο. «Δεν ταιριάζω με τον ρεαλισμό που θεωρεί θεμιτή την καταπίεση του οποιοδήποτε ανθρώπου για οποιονδήποτε λόγο» μας εξηγεί ο ίδιος, «είναι ο τρόπος να διάγω τον βίο μου. Γνωρίζω ότι δεν μπορώ να κερδίσω τη μάχη αλλά αυτό δεν σημαίνει πως δεν μπορώ να την παλέψω. Διεκδικώ καθημερινά το δικαίωμα να λέγομαι άνθρωπος. Αν αυτό με καθιστά ονειροπόλο, δεν έχω κανένα πρόβλημα.

Τον ρωτάμε αν πέρασε ποτέ από το μυαλό του να τα παρατήσει, αν με όλα αυτά έχει νοιώσει ότι κουράστηκε. «Πολλές στιγμές. Αρρωστήσαμε όλοι με αυτά που είδαμε και βλέπουμε. Με τα όσα συνέβησαν μπροστά στα μάτια μας, με τα λάθη και τα σωστά μας μέσα σε μια κατάσταση πρωτόγνωρη. Και μιλώ για σωματικές και ψυχικές αρρώστιες. Και μιλώ για όσους αλληλέγγυους στη Λέσβο στάθηκαν στη πρώτη γραμμή. Απλά δεν μπορείς να τα παρατήσεις. Δεν μπορείς να κρυφτείς από τη σκέψη πως έξω από τη πόρτα σου υποφέρουν μωρά και παιδιά. Στέκεσαι και όσο αντέξεις. Φαίνεται ότι αντέχουμε ακόμα».

Οσο για την νέα χρονιά, ο Γιώργος ένα πράγμα θα επιθυμούσε να αλλάξει: «Να μπορούσαμε να αναλογιστούμε το προσωπικό μερίδιο της ευθύνης μας στα άσχημα αυτού του κόσμου και να δεσμευόμασταν πως κάτι από την καθημερινότητά μας θα το αλλάξουμε, κάτι μικρό έστω στη νέα χρονιά…»

Ο Γιώργος Τυρίκος – Εργάς είναι μέλος του ΜΚΟ «Αγκαλιά». Ο ίδιος μας είπε: «Η Αγκαλιά φτιάχτηκε επίσημα το 2008 από τον παπα Στρατή και άλλους τρεις τους οποίους ανέφερα, εμένα, την Κατερίνα και την Ελένη Σελάχα. Η δράση της πάει πιο πίσω από τη νομική της μορφή. Είναι μια ομάδα που δεν δέχεται εθνικούς ή κοινοτικούς πόρους, που δεν έχει επ΄αμοιβή εθελοντές ή μισθωτό Δ.Σ. Πέρα από το προσφυγικό ασχολούμαστε εντατικά και καθημερινά με τις ανάγκες και τα προβλήματα συμπατριωτών μας σε όλο το νησί αλλά και εκτός. Εκφράζουμε συνεχώς, πέρα από τις ανθρωπιστικές μας δράσεις, συγκεκριμένες πολιτικές θέσεις. Για τις προσπάθειες μας το 2015 τιμηθήκαμε μεταξύ άλλων βραβείων με το βραβείο «Raul Wallenberg» του Συμβουλίου της Ευρώπης».

Το άρθρο με τίτλο «Ένα σπίτι μακριά από το σπίτι», στον τοπικό τύπο Θεσσαλονίκης, Μακεδονία, αφορά τη δομή στέγασης των προσφύγων που βρίσκονται στην περιοχή της Σίνδου και λειτουργεί από την SolidarityNow με την υποστήριξη της UNHCR.

Δείτε το άρθρο εδώ:
 Ένα σπίτι μακριά από το σπίτι

Το άρθρο με θέμα «Να αφήσω πίσω μου το παρελθόν» δημοσιευμένο στο περιοδικό «Κ» της Καθημερινής είναι γραμμένο από τον Mohammad Nour που βρίσκεται αυτή τη στιγμή στη δομή διαμονής του SolidarityNow στην Αθήνα. Η ιστορία του Nour, αφηγημένη απο εκείνον, είναι μία από τις πολλές ιστορίες που επιλέγχθηκαν από την εφημερίδα, για να δημοσιοποιηθούν στην έκδοση του Νέου Έτους.

Δείτε το άρθρο εδώ:
Να αφήσω πίσω μου το παρελθόν

Δημοσιεύτηκε στο Huffingotn Post

#WeAreFamily. Με αυτόν τον τίτλο δημιουργήθηκε το φωτογραφικό & video project του SolidarityNow, στο πλαίσιο μιας συνολικής εκστρατείας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης όλων όσων διαμένουν μόνιμα στην Ελλάδα, σχετικά με την ανάγκη παροχής στέγης στους συνανθρώπους μας-πρόσφυγες, κυρίως, από την εμπόλεμη χώρα της Συρίας. Έμπνευσή μας και αφετηρία μας το πρωτοπόρο πρόγραμμα Στέγασης & Φιλοξενίας “Home for Hope” που υλοποιεί η οργάνωση.

Μέσα από το πρόγραμμα αυτό διαφορετικοί άνθρωποι αλλά με κοινό τόπο και παρονομαστή την αλληλεγγύη, την αποδοχή και την αγάπη, ενώθηκαν κάτω από την ίδια στέγη. Και έγιναν οικογένειες.

Το #WeAreFamily πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το βραβευμένο φωτορεπόρτερ Γιώργο Μουτάφη. Από τον Απρίλιο του 2016 μέχρι σήμερα, 702 πρόσφυγες έχουν φιλοξενηθεί από συμπολίτες μας που άνοιξαν τα δικά τους σπίτια στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, ενώ συνολικά, περισσότεροι από 3.400 πρόσφυγες φιλοξενήθηκαν και φιλοξενούνται σε ασφαλείς δομές στέγασης. Γιατί αυτοί οι άνθρωποι αξίζουν τη βοήθεια και υποστήριξή μας.

«Είμαστε ένα πλέον, δηλαδή τα παιδιά του Καρίμ είναι παιδιά δικά μας».

Με αυτή τη φράση ξεκίνησε τη συζήτηση μαζί μας η Μαρία Πατσικού, συνταξιούχος εκπαιδευτικός από τον Πειραιά, μητέρα τριών ενήλικων παιδιών. Η Μαρία και ο σύζυγός της, Βασίλης, αποφάσισαν να ανοίξουν το σπίτι τους για την πενταμελή οικογένεια του Καρίμ από τη Συρία και έζησαν μαζί για πέντε μήνες.

Όπως διηγείται η Μαρία, «η απόφαση αυτή δεν ήταν της στιγμής…», αλλά απόρροια σκέψης και εμπειριών που είχε αποκτήσει ως ενεργό μέλος της Πανπειραϊκής Πρωτοβουλίας. Την απόφαση να δεχτεί τη φιλοξενία της Μαρίας πήρε και ο Karim, μετά από σκέψη. Γιατί δεν φοβάται μόνο ο ένας. Τελικά όμως πριν φύγει είπε ότι «Δεν θα ξεχάσω ποτέ αυτό που έκαναν η Μαρία και ο Βασίλης για εμάς». Η Μαρία επίσης αποκτώντας «καινούργια παιδιά», θεώρησε υποχρέωσή της να γράψει την 6χρονη κόρη του Καρίμ στο σχολείο. Η Jana, μέσα στους πέντε μήνες, έμαθε να μιλάει ελληνικά και να συνεννοείται με τη Μαρία και τον Βασίλη!

Η συγκατοίκηση έληξε όταν έφτασε η μέρα που ξεκίνησε το επόμενο ταξίδι για την οικογένεια του Καρίμ, αυτό της μετεγκατάστασης στη Ρουμανία. Στη νέα τους χώρα, έχουν ήδη προσκαλέσει τη Μαρία και τον Βασίλη για να ανοίξουν το δικό τους πλέον σπίτι και να τους υποδεχθούν!

«Ένα πιάτο φαΐ φθάνει για δύο, αλλά φθάνει και για πέντε…»

Η ενδεικτική αυτή πρόταση των συναισθημάτων που αναπτύχθηκαν και η οποία ανήκει σε αυτόν που αποφάσισε να ανοίξει το σπίτι του, αφορά στην επόμενη ιστορία που εκτυλίσσεται στην Αθήνα μεταξύ του Χαμάντ, της Ναρίν και των τριών παιδιών της.

Η Ναρίν και ο Χαμάντ είναι ομοεθνείς.

 

Το 2003 βρήκε τον Χαμάντ στην Ελλάδα, για την αναζήτηση καλύτερης εργασιακής τύχης. Δεν πέρασαν πολλά χρόνια για να ακολουθήσει τον ίδιο δρόμο και η Ναρίν, λόγω του πολέμου.

Με μια βάρκα προορισμένη για 20 επιβάτες, η Ναρίν, τα παιδιά και άλλοι 60 πρόσφυγες έφτασαν μια νύχτα στη Λέσβο. Επόμενοι σταθμοί, Θεσσαλονίκη και Ειδομένη, όπου εκεί η Ναρίν βρήκε τα σύνορα κλειστά. Η επιστροφή στην Αθήνα ήταν αναπόφευκτη. Ο Χαμάντ τους βρήκε στην πλατεία Βικτωρίας απελπισμένους και τους «έσωσε», όπως λέει η Ναρίν.

Σήμερα, είναι ακόμη μαζί, ζουν μαζί την καθημερινότητα μιας τυπικής οικογένειας και περιμένουν την ημερομηνία αναχώρησης της οικογένειας της Ναρίν για την Πορτογαλία, όπου εκεί θα ξεκινήσουν την καινούργια τους ζωή.

–Καλημέρα μαμά!

–Καλημέρα μωρό μου!

Ένα πρωϊνό στο Πρόχωμα Θεσσαλονίκης ξεκινά με αυτόν τον σύντομο τρυφερό διάλογο. Η μαμά είναι η Ελευθερία και τα παιδιά είναι η Άβιν, ο Κάουα και η μικρή τους κόρη, τους οποίους φιλοξενεί το ζευγάρι της Ελευθερίας και του Γιώργου, στο Πρόχωμα της Θεσσαλονίκης.

Η Ελευθερία ανοίγοντας το σπίτι τους στην προσφυγική οικογένεια της Άβιν, νοιώθει να επιστρέφει κάτι στους πρόσφυγες προγόνους της.

Η τόσο αρμονική συνύπαρξή τους στο ίδιο σπίτι μπέρδεψε ακόμη και τον φωτορεπόρτερ Γιώργο Μουτάφη, ο οποίος όταν πρωτοχτύπησε την πόρτα της Ελευθερίας, τον υποδέχτηκε η Άβιν, την οποία και πέρασε για την οικοδέσποινα!

Και οι τρεις τους, η Άβιν, ο Κάουα και η κόρη τους φωνάζουν μαμά και μπαμπά την Ελευθερία και τον Γιώργο – «δεν με γέννησε, αλλά είναι η δεύτερη μαμά μου», λέει η Άβιν.

Η Άβιν με την οικογένειά της δεν θα αργήσουν να φύγουν για τη χώρα στην οποία θα τους δοθεί η ευκαιρία να αρχίσουν μια νέα ζωή, αλλά δεν θα λησμονηθούν, το ξέρουν όλοι τους. Γιατί η αγάπη και η στοργή που έχουν νοιώσει ο ένας για τον άλλον δεν ξεχνιούνται και δεν σβήνουν παρά την απόσταση και τον χρόνο.

Ένα περιβόλι αγάπης και αλληλεγγύης για 12 ανθρώπους!

Η Γεωργία από τη Θεσσαλονίκη πήρε την απόφαση και εδώ και μερικούς μήνες φιλοξενεί μια δωδεκαμελή οικογένεια από τη Συρία στο πατρικό της σπίτι. Αυτό γιατί, όπως λέει η ίδια, «μέχρι να βρουν την Ιθάκη τους, ας ανοίξουμε τα χέρια μας κι ας τους αγκαλιάσουμε».

Η 43χρονη μητέρα των δέκα παιδιών, Νάιμα, διηγείται τις δύσκολες συνθήκες που έζησε μαζί με τα δέκα της παιδιά και το σύζυγό της στην Ειδομένη και καταλήγει: «Κλαίγαμε γιατί λυπόμασταν τους εαυτούς μας». Σήμερα, ζει τελείως διαφορετικές στιγμές, γεμάτες ασφάλεια και ευγνωμοσύνη και δηλώνει πολύ ευτυχισμένη «που κάποιος που δε με γνωρίζει με φιλοξενεί στο σπίτι του».

Στο σπίτι οι δυο γυναίκες έφτιαξαν ένα μικρό περιβόλι, ώστε και οι δώδεκα να έχουν τα δικά τους φρούτα, λαχανικά και αυγά. Άλλωστε οι δυο γυναίκες μοιράζονται, εκτός από το σπίτι, και τις ίδιες ανησυχίες, ως μητέρες, και βρίσκουν κι εκεί τις ομοιότητες που ξεπερνούν κάθε άλλη διαφορά – θρησκείας, εθνικότητας, γλώσσας. Όνειρο της Νάιμα είναι να προσφέρει στα παιδιά της μια όμορφη και ασφαλή ζωή και τη δυνατότητα να σπουδάσουν. Σήμερα, ζουν ακόμη μαζί, αναμένοντας την απόφαση για τη μετεγκατάσταση σε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα της δωδεκαμελούς οικογένειας.

*Το Πρόγραμμα Στέγασης & Φιλοξενίας Προσφύγων υλοποιείται από το SolidarityNow με την υποστήριξη της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες και τη χρηματοδότηση της ΕΕ.

Δημοσιεύτηκε στο Protagon.gr

Αριστερά ο Σαμίρ και δεξιά ο Φαουζί αδιαφορούν για το κρύο και γυμνάζονται, διότι, όπως λένε οι προπονητές τους, «η άσκηση είναι αναμφίβολα το πιο αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό» για τις κακουχίες.

Δημοσιεύτηκε στο Protagon.gr

Μία εκδήλωση προς τιμήν των ανθρώπων που φιλοξενούν πρόσφυγες στα σπίτια τους και φυσικά προς τιμήν των ίδιων των προσφύγων πραγματοποιήθηκε την Κυριακή στο κέντρο της Αθήνας. Μας μίλησαν για την εμπειρία τους

 

«Εκείνοι δεν έχουν σπίτι, εγώ έχω σπίτι. Τόσο απλό». Οι άνθρωποι που φιλοξενούν οικογένειες προσφύγων στα σπίτια τους -στο δωμάτιο του γιου που σπουδάζει στην Κρήτη, στο σαλόνι όπου υπάρχει ένας καναπές που γίνεται κρεβάτι, στο δωμάτιο που κάποτε χρησίμευε ως γραφείο- συγκεντρώθηκαν την Κυριακή στον χώρο The Cube, κοντά στην πλατεία Κάνιγγος, για να γιορτάσουν. Τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα Home for Hope και την υποστήριξή τους στους πρόσφυγες, τίμησε η μη κυβερνητική οργάνωση Solidarity Now με δώρα. Ανοιξαν τις πόρτες των σπιτιών τους σε ανθρώπους που ζούσαν σε σκηνές, σε ξενοδοχεία ή καταλήψεις, τους γνώρισαν από κοντά και τώρα θα κάνουν μαζί Χριστούγεννα.

Τα μικρά προσφυγόπουλα φορούσαν φτερά φτιαγμένα από μπαλόνια, είχαν ζωγραφίσει μουστάκια στα πρόσωπά τους κι έτρεχαν πάνω κάτω. Οι μεγάλοι χόρευαν κι έτρωγαν από ένα μπουφέ – μείγμα ελληνικής και συριακής κουζίνας -απ’ ό,τι μαθαίνουμε στην Ελλάδα δεν βάζουμε όσο αλάτι βάζουν στη Συρία. Μία 30χρονη γυναίκα, ωφελούμενη από το πρόγραμμα φιλοξενίας Home for Hope, ήταν διαρκώς με ένα κινητό στο χέρι, μιλούσε με έναν συγγενή της που βρίσκεται στη Γερμανία και του έδειχνε πλάνα από τον χώρο.

«Είμαι χαρούμενη, νιώθω άνετα, μπορώ να κυκλοφορώ στο λιμάνι με τη μαντήλα μου, με απόλυτη ασφάλεια», μας λέει η Ασάφ, μητέρα τριών παιδιών, η οποία φιλοξενείται σε ένα σπίτι τους τελευταίους πέντε μήνες.

«Αισθάνομαι ότι βρίσκομαι με την οικογένειά μου», λέει στα ελληνικά η 19χρονη Χιμπάν Μασάρι για το ζευγάρι που φιλοξενεί την ίδια και τον δίχρονο γιο της, στο σπίτι τους στην Αγία Παρασκευή. Η πραγματική της οικογένεια, ο άνδρας της, βρίσκεται στη Γερμανία. Αλλά μέχρι να τον βρει, η ίδια παίρνει κάθε μέρα το Μετρό και τον Ηλεκτρικό, κατεβαίνει στην πλατεία Βικτωρίας και μαθαίνει ελληνικά σε σχολείο για πρόσφυγες.

«Επιτέλους, ύστερα από μήνες στις ακτές της Τουρκίας, στη Λέσβο και στο λιμάνι του Πειραιά, αισθάνομαι άνετα», τονίζει η 20χρονη Σατζαγκούλ. Αλλά το βλέπεις και στο βλέμμα της, η μοναξιά είναι καμιά φορά αφόρητη. Μένει με μία 55χρονη γυναίκα, την Τερέζα, η οποία της μαθαίνει γερμανικά για να τη βοηθήσει στο επόμενο βήμα της. «Ελπίζω να καταφέρω να φτάσω στην οικογένειά μου, στην Αυστρία», λέει.

Κανείς δεν είπε ότι είναι όλα ρόδινα σε μία συγκατοίκηση με άτομα που δεν γνωρίζεις. «Ακόμη και με τον καλύτερο φίλο σου δυσκολεύεσαι!», μας λένε όσοι πρόσφεραν στέγη σε αιτούντες άσυλο. Οχι, δεν είναι θέμα επικοινωνίας. Ακόμη κι αν οι φιλοξενούμενοι δεν ξέρουν αγγλικά ή ελληνικά, υπάρχει τρόπος συνεννόησης. Αλλωστε, όταν συμβιώνουν παιδιά από διαφορετικούς πολιτισμούς βρίσκουν πάντα έναν δικό τους κώδικα επικοινωνίας. Και τα περισσότερα προσφυγόπουλα, έχουν μάθει αγγλικά στα καμπς όπου διέμεναν στη Λέσβο, στη Χίο ή στην Κω. Ούτε είναι ζήτημα «διαφορετικού» πολιτισμού. «Δεν υπάρχει “διαφορετικός πολιτισμός”, δεν υπάρχουν διαφορές, άνθρωποι είμαστε», μας επαναλαμβάνουν τα πρόσωπα της ημέρας που έχουν γνωρίσει από κοντά τους πρόσφυγες. Αν υπάρχει κάτι που βαραίνει τη συμβίωση είναι τα τραύματα που φέρουν οι πρόσφυγες.

Τα ίδια παιδιά που μπροστά μας χορεύουν ανέμελα με τα φτερά τους και μας τραβάνε τη φωτογραφική κάμερα για να μας βγάλουν φωτογραφίες, τα βράδια ιδρώνουν, τραντάζονται με κάθε δυνατό θόρυβο. Η 6χρονη Κινάνα τώρα τρέχει πάνω – κάτω, αλλά πριν από μόλις εννέα μήνες τα δύο της πόδια ήταν σε γύψο. Τραυματίστηκε όταν κατεδαφίστηκε το σπίτι της σε βομβαρδισμό. Τα βράδια «βρέχει» το κρεβάτι της. Ο πατέρας της Κινάνα δεν μπορεί καν να κοιμηθεί σε κρεβάτι, ξαπλώνει στο πάτωμα. Μας δείχνει τα σημάδια από τα θραύσματα στο πρόσωπό του και τα πόδια του.

Οι ενήλικες, ιδίως οι γονείς, πρέπει να διαχειρίζονται το άγχος τους 24 ώρες το 24ωρο. «Η Ραχάφ ήταν έγκυος επτά μηνών, την παρακαλούσα να προσέχει τον εαυτό της και να μην αγχώνεται τόσο πολύ, να βγαίνει λίγο από το σπίτι μαζί μου», μας λέει η Αγγελική η οποία φιλοξένησε την 28χρονη μητέρα τριών παιδιών από τον Αύγουστο μέχρι τον Σεπτέμβριο. «Τώρα είναι όλοι στη Γερμανία, γέννησε και είναι καλά!», μας λέει. «Χάρηκα πάνω απ’ όλα που τους γνώρισα».

*Το Home for Hope είναι ένα πρόγραμμα υποστήριξης και προσφοράς στέγης σε αιτούντες άσυλο, το οποίο υλοποιεί η οργάνωση SolidarityNow από τον Απρίλιο του 2016, με την υποστήριξη της Υπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες και με τη χρηματοδότηση της ΕΕ. To SolidarityNow έχει δημιουργήσει 800 θέσεις προσωρινής φιλοξενίας για πρόσφυγες -600 στην Αθήνα και 200 στη Θεσσαλονίκη και την ευρύτερη περιοχή. Μέχρι σήμερα, και μέσα από το Home for Hope, έχουν φιλοξενηθεί περισσότεροι από 450 πρόσφυγες.

Δείτε το άρθρο εδώ

Δημιουργικές δραστηριότητες, αθλητισμό, αλλά και μαθήματα γλώσσας μπορούν να παρακολουθήσουν παιδιά και ενήλικοι πρόσφυγες που έχουν εγκλωβιστεί στη χώρα μας, περιμένοντας να ανοίξει γι’ αυτούς μία θέση σε χώρα της ΕΕ, όπου θα ξεκινήσουν την καινούργια τους ζωή μέσω του προγράμματος μετεγκατάστασης.

Οι δραστηριότητες γίνονται στο πλαίσιο του Προγράμματος Στέγασης και Φιλοξενίας του Solidarity Now, για τους πρόσφυγες που μένουν στις δομές που διατηρεί.

Μία από τις δράσεις, που είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς για τις μικρές ηλικίες, είναι η χειροτεχνία. «Σήμερα τα παιδιά μαθαίνουν πώς θα φτιάνουν μάσκες παπιέ μασέ», μας εξηγεί η υπεύθυνη του προγράμματος, Λιάνα Μαρκάκη, που βρίσκεται πάνω από τα μικρά προσφυγόπουλα, δείχνοντάς τους τι θα κάνουν. Ορισμένα από αυτά δείχνουν ιδιαίτερο ζήλο στις οδηγίες που δέχονται, ωστόσο κάποια άλλα προτιμούν να παίξουν.

«Συνήθως τα κορίτσια δείχνουν μεγαλύτερη επιμέλεια σε τέτοια προγράμματα. Τους αρέσει να κατασκευάζουν πράγματα και να ζωγραφίζουν. Αντίθετα, τα αγόρια προτιμούν πιο πολύ να παίζουν με μπάλα», προσθέτει. Γύρω από τους πάγκους όπου κατασκευάζονται οι μάσκες υπάρχουν πολλά παιδιά που τρέχουν, παίζουν κυνηγητό και ζωγραφίζουν. Κάποια άλλα ζητούν μπαλόνια από τους υπεύθυνους του προγράμματος, που τους βοηθούν να τα φουσκώσουν και να παίξουν. «Στη Συρία έχουμε μία φράση. Λέμε ότι “ο δικαστής των παιδιών αυτοκτόνησε”. Αυτό σημαίνει ότι είναι αδύνατον να ικανοποιήσεις όλες τις επιθυμίες των παιδιών μαζί», μας λέει ένας μεταφραστής, που πέρα από την επικοινωνία προσπαθεί να ικανοποιήσει τα αιτήματα των μικρών μαθητών.

Ικανοποίηση
Πάντως παρά τη φασαρία, οι υπεύθυνοι του προγράμματος εκφράζουν ικανοποίηση, γιατί θεωρούν ότι ο κύριος σκοπός των μαθημάτων, που είναι η κοινωνικοποίηση των παιδιών, επιτυγχάνεται. Το μόνο… πρόβλημα είναι ότι οι μικροί πρόσφυγες ζητούν πάντα «ένα λεπτό παραπάνω». «Στην πραγματικότητα εννοούν τουλάχιστον μία ώρα παιχνίδι. Ωστόσο η βελτίωσή τους είναι αισθητή», σημειώνουν οι καθηγητές.

«Τους αρέσει πολύ. Σκεφτείτε ότι πρόκειται για ανθρώπους που μένουν σε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου. Τα παιδιά κάνουν δημιουργικές δραστηριότητες, ενώ οι γονείς εξασφαλίζουν χρόνο είτε για να κάνουν τις δουλειές τους είτε για να χαλαρώσουν λίγο», εξηγεί ο συντονιστής μίας εκ των δομών του Solidarity Now, Γιάννης Κοντογιαννάκης.

Τα παιδιά μετέχουν σχεδόν στο σύνολο των δραστηριοτήτων που διεξάγονται. «Είτε για γυμναστική είτε για ζωγραφική είτε για γλώσσα, τα παιδιά έρχονται παντού. Γενικά, οι ενήλικοι δείχνουν ενδιαφέρον να μάθουν ξένες γλώσσες. Στις υπόλοιπες δράσεις, οι άνδρες προτιμούν κυρίως τα αθλήματα και τις γλώσσες και οι γυναίκες την κεραμική ή τον χορό», εξηγούν οι υπεύθυνοι του προγράμματος.

Στόχος των δραστηριοτήτων είναι να καλύψουν τις ανάγκες των προσφύγων, που λόγω της ταλαιπωρίας που έχουν υποστεί πολλές φορές εμφάνισαν συναισθήματα αποστέρησης. Οσοι έρχονταν σε επαφή μαζί τους, διαπίστωσαν ότι εμφάνιζαν συμπτώματα ασθένειας, ακόμη και την περίοδο του καλοκαιριού. «Πέραν της σίτισης και φιλοξενίας σε ξενοδοχεία που παρέχουμε σε 350 περίπου πρόσφυγες, συνειδητοποιήσαμε ότι οι άνθρωποι αυτοί βιώνουν έντονο ψυχολογικό στρες. Σκεφτήκαμε λοιπόν ότι για όσο διάστημα βρίσκονται στην Ελλάδα, θα ήταν καλό να τους βοηθήσουμε και να τους στηρίξουμε, μέσα από μία σειρά δραστηριοτήτων που στηρίζονται στην κοινωνικοποίηση και την εξωστρέφεια», δηλώνει η υπεύθυνη Τύπου και Εκδηλώσεων του Solidarity Now, Βάλια Σαββίδου. Τα προγράμματα της οργάνωσης γίνονται σε συνεργασία με την Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες και τη χρηματοδότηση της ΕΕ. Ο σχεδιασμός προέκυψε ως αποτέλεσμα συνεργασίας κοινωνικών λειτουργών και ψυχολόγων. Παράλληλα, νέες δραστηριότητες προστίθενται συνεχώς, με βάση τις ανάγκες και τις επιθυμίες που εκφράζουν οι μετέχοντες. «Σε αυτή την περίοδο της προσωρινής διαμονής, που δεν ξέρουμε πόσο θα κρατήσει, θέλαμε να τους δημιουργήσουμε μια κανονικότητα, την προσομοίωση μιας κανονικής ζωής», εξηγεί ο κ. Κοντογιαννάκης.

Ψυχοθεραπεία με αθλητισμό – γυμναστική

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον δείχνουν οι πρόσφυγες για τη γυμναστική και τα αθλήματα. «Εχουμε πολλές συμμετοχές, ακόμη και από νέους άνδρες, που δεν δείχνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Πέρα από το κομμάτι της αθλητικής απόδοσης, η γυμναστική δρα ψυχοθεραπευτικά. Τους ψυχαγωγεί και τους δίνει ενέργεια», εξηγεί ο ένας από τους δύο γυμναστές, Αποστόλης Kατζόγιας. Το πρόγραμμα γυμναστικής περιλαμβάνει κυρίως τρέξιμο, ποδόσφαιρο και μπάσκετ. «Βλέπουμε ότι είναι πολύ θετικοί. Η γυμναστική τούς κινητοποιεί και τους δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουν ένα δίκτυο υποστήριξης μεταξύ τους», λέει από την πλευρά της η δεύτερη από τους γυμναστές, Ελένη Κοκκίνου.

Η ίδια θυμάται με συγκίνηση τον Αμπντάλα που στη Συρία εργαζόταν ως designer. «Η μετεγκατάστασή του αργούσε. Μας είπε βουρκωμένος ότι αν δεν είχε κι εμάς, θα είχε τρελαθεί», σημειώνει. Μάλιστα, ορισμένοι πρόσφυγες, αν και με ελλιπή προπόνηση, μετείχαν στον τελευταίο Μαραθώνιο και κατέκτησαν πολύ καλές θέσεις. Δύο απ’ αυτούς, που τερμάτισαν στους πρώτους 100, εντάχθηκαν στην ομάδα στίβου του Πανελληνίου. «Θέλουμε να τους δώσουμε κίνητρα. Οι περισσότεροι προτιμούν το ποδόσφαιρο, όπου έχουμε εντοπίσει πολλά ταλέντα. Τους ενθαρρύνουμε να συνεχίσουν, σε όποια χώρα κι αν βρεθούν», αναφέρουν οι γυμναστές.

Σχολείο, αγγλικά και θεατρικό παιχνίδι

Μία από τις καλύτερες μαθήτριες στις ξένες γλώσσες είναι η 14χρονη Τζούντι. «Μου αρέσει πολύ το σχολείο και ιδιαίτερα τα αγγλικά», λέει στο «Εθνος». Το επόμενο διάστημα αναμένεται να φύγει από την Ελλάδα με το πρόγραμμα μετεγκατάστασης, ωστόσο θα στενοχωρηθεί να αποχωριστεί τους φίλους της. «Νιώθω την Τζούντι σαν αδερφή μου. Με βοηθάει στα μαθήματα. Θα ήθελα να μείνουμε στην ίδια περιοχή στο μέλλον», λέει η 12χρονη Μπισάν.

«Στην αρχή τα παιδιά δεν έκαναν εύκολα φιλίες και δουλέψαμε πολύ πάνω σε αυτό», λέει η δασκάλα Αννα-Μαρία Τεντολούρη. Εμφαση στην ομαδικότητα δίνει και η ηθοποιός Δέσποινα Νικητίδου, που διδάσκει στα παιδιά θεατρικό παιχνίδι. «Είναι δύσκολο για τα παιδιά να δουλέψουν σαν ομάδα, αλλά προσπαθούμε να το καλλιεργήσουμε. Μέχρι στιγμής, αρκετά από αυτά ανταποκρίνονται», λέει. Η ίδια ξεχωρίζει το μάθημα όπου τα παιδιά έφτιαχναν ιστορίες στα αραβικά και έκαναν αναπαράσταση. «Ηταν μία υπέροχη εμπειρία, που είχε μεγάλη επιτυχία. Μπόρεσα να καταλάβω το 80% των ιστοριών που μου παρουσίασαν, χωρίς τη βοήθεια μεταφραστή», σημειώνει.

Κατερίνα Τζουμερκιώτη
Φωτογραφίες Θάλεια Γαλανοπούλου

Δημοσιεύτηκε στο Έθνος

Δημιουργικές δραστηριότητες, αθλητισμό, αλλά και μαθήματα γλώσσας μπορούν να παρακολουθήσουν παιδιά και ενήλικοι πρόσφυγες που έχουν εγκλωβιστεί στη χώρα μας, περιμένοντας να ανοίξει γι’ αυτούς μία θέση σε χώρα της ΕΕ, όπου θα ξεκινήσουν την καινούργια τους ζωή μέσω του προγράμματος μετεγκατάστασης.

 

Οι δραστηριότητες γίνονται στο πλαίσιο του Προγράμματος Στέγασης και Φιλοξενίας του Solidarity Now, για τους πρόσφυγες που μένουν στις δομές που διατηρεί.

Μία από τις δράσεις, που είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς για τις μικρές ηλικίες, είναι η χειροτεχνία. «Σήμερα τα παιδιά μαθαίνουν πώς θα φτιάνουν μάσκες παπιέ μασέ», μας εξηγεί η υπεύθυνη του προγράμματος, Λιάνα Μαρκάκη, που βρίσκεται πάνω από τα μικρά προσφυγόπουλα, δείχνοντάς τους τι θα κάνουν. Ορισμένα από αυτά δείχνουν ιδιαίτερο ζήλο στις οδηγίες που δέχονται, ωστόσο κάποια άλλα προτιμούν να παίξουν.

«Συνήθως τα κορίτσια δείχνουν μεγαλύτερη επιμέλεια σε τέτοια προγράμματα. Τους αρέσει να κατασκευάζουν πράγματα και να ζωγραφίζουν. Αντίθετα, τα αγόρια προτιμούν πιο πολύ να παίζουν με μπάλα», προσθέτει. Γύρω από τους πάγκους όπου κατασκευάζονται οι μάσκες υπάρχουν πολλά παιδιά που τρέχουν, παίζουν κυνηγητό και ζωγραφίζουν. Κάποια άλλα ζητούν μπαλόνια από τους υπεύθυνους του προγράμματος, που τους βοηθούν να τα φουσκώσουν και να παίξουν. «Στη Συρία έχουμε μία φράση. Λέμε ότι “ο δικαστής των παιδιών αυτοκτόνησε”. Αυτό σημαίνει ότι είναι αδύνατον να ικανοποιήσεις όλες τις επιθυμίες των παιδιών μαζί», μας λέει ένας μεταφραστής, που πέρα από την επικοινωνία προσπαθεί να ικανοποιήσει τα αιτήματα των μικρών μαθητών.

Ικανοποίηση
Πάντως παρά τη φασαρία, οι υπεύθυνοι του προγράμματος εκφράζουν ικανοποίηση, γιατί θεωρούν ότι ο κύριος σκοπός των μαθημάτων, που είναι η κοινωνικοποίηση των παιδιών, επιτυγχάνεται. Το μόνο… πρόβλημα είναι ότι οι μικροί πρόσφυγες ζητούν πάντα «ένα λεπτό παραπάνω». «Στην πραγματικότητα εννοούν τουλάχιστον μία ώρα παιχνίδι. Ωστόσο η βελτίωσή τους είναι αισθητή», σημειώνουν οι καθηγητές.

«Τους αρέσει πολύ. Σκεφτείτε ότι πρόκειται για ανθρώπους που μένουν σε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου. Τα παιδιά κάνουν δημιουργικές δραστηριότητες, ενώ οι γονείς εξασφαλίζουν χρόνο είτε για να κάνουν τις δουλειές τους είτε για να χαλαρώσουν λίγο», εξηγεί ο συντονιστής μίας εκ των δομών του Solidarity Now, Γιάννης Κοντογιαννάκης.

Τα παιδιά μετέχουν σχεδόν στο σύνολο των δραστηριοτήτων που διεξάγονται. «Είτε για γυμναστική είτε για ζωγραφική είτε για γλώσσα, τα παιδιά έρχονται παντού. Γενικά, οι ενήλικοι δείχνουν ενδιαφέρον να μάθουν ξένες γλώσσες. Στις υπόλοιπες δράσεις, οι άνδρες προτιμούν κυρίως τα αθλήματα και τις γλώσσες και οι γυναίκες την κεραμική ή τον χορό», εξηγούν οι υπεύθυνοι του προγράμματος.

Στόχος των δραστηριοτήτων είναι να καλύψουν τις ανάγκες των προσφύγων, που λόγω της ταλαιπωρίας που έχουν υποστεί πολλές φορές εμφάνισαν συναισθήματα αποστέρησης. Οσοι έρχονταν σε επαφή μαζί τους, διαπίστωσαν ότι εμφάνιζαν συμπτώματα ασθένειας, ακόμη και την περίοδο του καλοκαιριού. «Πέραν της σίτισης και φιλοξενίας σε ξενοδοχεία που παρέχουμε σε 350 περίπου πρόσφυγες, συνειδητοποιήσαμε ότι οι άνθρωποι αυτοί βιώνουν έντονο ψυχολογικό στρες. Σκεφτήκαμε λοιπόν ότι για όσο διάστημα βρίσκονται στην Ελλάδα, θα ήταν καλό να τους βοηθήσουμε και να τους στηρίξουμε, μέσα από μία σειρά δραστηριοτήτων που στηρίζονται στην κοινωνικοποίηση και την εξωστρέφεια», δηλώνει η υπεύθυνη Τύπου και Εκδηλώσεων του Solidarity Now, Βάλια Σαββίδου. Τα προγράμματα της οργάνωσης γίνονται σε συνεργασία με την Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες και τη χρηματοδότηση της ΕΕ. Ο σχεδιασμός προέκυψε ως αποτέλεσμα συνεργασίας κοινωνικών λειτουργών και ψυχολόγων. Παράλληλα, νέες δραστηριότητες προστίθενται συνεχώς, με βάση τις ανάγκες και τις επιθυμίες που εκφράζουν οι μετέχοντες. «Σε αυτή την περίοδο της προσωρινής διαμονής, που δεν ξέρουμε πόσο θα κρατήσει, θέλαμε να τους δημιουργήσουμε μια κανονικότητα, την προσομοίωση μιας κανονικής ζωής», εξηγεί ο κ. Κοντογιαννάκης.

Ψυχοθεραπεία με αθλητισμό – γυμναστική

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον δείχνουν οι πρόσφυγες για τη γυμναστική και τα αθλήματα. «Εχουμε πολλές συμμετοχές, ακόμη και από νέους άνδρες, που δεν δείχνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Πέρα από το κομμάτι της αθλητικής απόδοσης, η γυμναστική δρα ψυχοθεραπευτικά. Τους ψυχαγωγεί και τους δίνει ενέργεια», εξηγεί ο ένας από τους δύο γυμναστές, Αποστόλης Kατζόγιας. Το πρόγραμμα γυμναστικής περιλαμβάνει κυρίως τρέξιμο, ποδόσφαιρο και μπάσκετ. «Βλέπουμε ότι είναι πολύ θετικοί. Η γυμναστική τούς κινητοποιεί και τους δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουν ένα δίκτυο υποστήριξης μεταξύ τους», λέει από την πλευρά της η δεύτερη από τους γυμναστές, Ελένη Κοκκίνου.

Η ίδια θυμάται με συγκίνηση τον Αμπντάλα που στη Συρία εργαζόταν ως designer. «Η μετεγκατάστασή του αργούσε. Μας είπε βουρκωμένος ότι αν δεν είχε κι εμάς, θα είχε τρελαθεί», σημειώνει. Μάλιστα, ορισμένοι πρόσφυγες, αν και με ελλιπή προπόνηση, μετείχαν στον τελευταίο Μαραθώνιο και κατέκτησαν πολύ καλές θέσεις. Δύο απ’ αυτούς, που τερμάτισαν στους πρώτους 100, εντάχθηκαν στην ομάδα στίβου του Πανελληνίου. «Θέλουμε να τους δώσουμε κίνητρα. Οι περισσότεροι προτιμούν το ποδόσφαιρο, όπου έχουμε εντοπίσει πολλά ταλέντα. Τους ενθαρρύνουμε να συνεχίσουν, σε όποια χώρα κι αν βρεθούν», αναφέρουν οι γυμναστές.

Σχολείο, αγγλικά και θεατρικό παιχνίδι

Μία από τις καλύτερες μαθήτριες στις ξένες γλώσσες είναι η 14χρονη Τζούντι. «Μου αρέσει πολύ το σχολείο και ιδιαίτερα τα αγγλικά», λέει στο «Εθνος». Το επόμενο διάστημα αναμένεται να φύγει από την Ελλάδα με το πρόγραμμα μετεγκατάστασης, ωστόσο θα στενοχωρηθεί να αποχωριστεί τους φίλους της. «Νιώθω την Τζούντι σαν αδερφή μου. Με βοηθάει στα μαθήματα. Θα ήθελα να μείνουμε στην ίδια περιοχή στο μέλλον», λέει η 12χρονη Μπισάν.

«Στην αρχή τα παιδιά δεν έκαναν εύκολα φιλίες και δουλέψαμε πολύ πάνω σε αυτό», λέει η δασκάλα Αννα-Μαρία Τεντολούρη. Εμφαση στην ομαδικότητα δίνει και η ηθοποιός Δέσποινα Νικητίδου, που διδάσκει στα παιδιά θεατρικό παιχνίδι. «Είναι δύσκολο για τα παιδιά να δουλέψουν σαν ομάδα, αλλά προσπαθούμε να το καλλιεργήσουμε. Μέχρι στιγμής, αρκετά από αυτά ανταποκρίνονται», λέει. Η ίδια ξεχωρίζει το μάθημα όπου τα παιδιά έφτιαχναν ιστορίες στα αραβικά και έκαναν αναπαράσταση. «Ηταν μία υπέροχη εμπειρία, που είχε μεγάλη επιτυχία. Μπόρεσα να καταλάβω το 80% των ιστοριών που μου παρουσίασαν, χωρίς τη βοήθεια μεταφραστή», σημειώνει.

Κατερίνα Τζουμερκιώτη
Φωτογραφίες Θάλεια Γαλανοπούλου